Eerste Hulp bij Ongelukken

EHBO in het Verkeer: Wat u moet doen bij een ongeval

Getuige zijn van een verkeersongeval is een ingrijpende gebeurtenis. In de paniek van het moment weten veel mensen niet goed wat ze moeten doen. Toch is snelle en juiste actie in de eerste minuten na een aanrijding van levensbelang. Volgens de Nederlandse wet (artikel 7 van de Wegenverkeerswet) ben je zelfs verplicht om hulp te verlenen naar vermogen, zolang je jezelf niet in gevaar brengt. In dit artikel behandelen we de belangrijkste stappen van eerste hulp bij verkeersongevallen: van het beveiligen van de plek tot het verlenen van medische bijstand.

Stap 1: Veiligheid en Alarmeren

Het allerbelangrijkste is je eigen veiligheid. Stop je eigen auto op een veilige plek en zet je alarmlichten aan. Trek direct je veiligheidshesje aan voordat je uitstapt. Beveilig de ongevalplek door een gevarendriehoek op voldoende afstand te plaatsen en vraag eventuele omstanders om het verkeer te waarschuwen. Bel daarna direct 112 (of laat iemand anders dit doen). Geef de locatie zo nauwkeurig mogelijk door (gebruik de hectometerpaaltjes) en meld hoeveel slachtoffers er zijn en wat hun toestand is. Probeer rust uit te stralen, dit helpt zowel de slachtoffers als de hulpdiensten.

Een praktisch voorbeeld: je ziet een auto die tegen een boom is gereden. Stop je eigen auto niet direct naast het wrak, maar een stukje ervoor of erachter op de vluchtstrook. Hiermee voorkom je dat andere auto's ook op jou botsen. Als je 112 belt, vertel dan ook of er sprake is van brandgevaar of gevaarlijke stoffen (herkenbaar aan de oranje borden op vrachtwagens). Hang niet op voordat de centralist zegt dat het mag. Ondertussen kun je proberen contact te maken met het slachtoffer door tegen hem of haar te praten door het raam. "Hallo, kunt u mij horen? Ik heb de hulpdiensten gebeld, zij komen eraan."

Stap 2: Medische Hulp en de "Niet Verplaatsen" regel

Zodra de plek veilig is, kun je naar de slachtoffers toe gaan. Verplaats een slachtoffer NOOIT, tenzij er direct levensgevaar is (bijvoorbeeld als de auto in brand vliegt of dreigt te zinken). Onvoorzichtig verplaatsen kan bij letsel aan de nek of rug leiden tot blijvende verlamming. Als een slachtoffer buiten bewustzijn is maar wel ademt, moet je de luchtweg vrijhouden (stabiele zijligging, tenzij nekletsel wordt vermoed). Stel slachtoffers die wel aanspreekbaar zijn gerust en zorg dat ze niet gaan rondlopen. In de shock-fase voelen mensen hun eigen pijn vaak niet en kunnen ze onverwachte dingen doen.

Stel dat je te maken krijgt met een motorrijder. Verwijder de helm van een motorrijder alleen als hij niet ademt en je reanimatie moet toepassen. In alle andere gevallen laat je de helm zitten om nekletsel niet te verergeren. Gebruik de verbanddoos uit je auto om ernstige bloedingen te stelpen door druk uit te oefenen op de wond met een steriel kompres. Praat rustig tegen het slachtoffer, ook als deze niet reageert. Gehoor is vaak het laatste zintuig dat verdwijnt. Blijf bij het slachtoffer tot de ambulance of politie het van je overneemt. Jouw aanwezigheid alleen al is een enorme steun.

Stap 3: Getuigen en Afwikkeling

Nadat de slachtoffers door de medische diensten zijn verzorgd, is het werk van de getuigen nog niet gedaan. De politie zal je vragen wat je hebt gezien. Jouw verklaring is essentieel voor het achterhalen van de toedracht van het ongeval. Probeer geen oordeel te vellen ("het was de schuld van de blauwe auto"), maar vertel feitelijk wat je zag gebeuren. Noteer eventueel de kentekens van voertuigen die betrokken waren maar doorreden. Maak, als dat veilig kan, foto's van de situatie voor de bewijsvoering. Je helpt hiermee de verzekeraars en de rechtspraak bij een eerlijke afwikkeling.

Een tip voor je eigen welzijn: het verlenen van eerste hulp bij een ernstig ongeluk kan een trauma veroorzaken. Praat erover met je huisarts of zoek contact met Slachtofferhulp Nederland. Zij zijn er ook voor getuigen en helpers. Zorg dat je verbanddoos in de auto altijd compleet is en niet over de datum. Een cursus EHBO of reanimatie (BLS) is voor elke automobilist een waardevolle investering. Je hoopt het nooit nodig te hebben, maar als het moment daar is, kan jouw kennis het verschil maken tussen leven en dood. Wees de helper die u zelf zou willen hebben in zo'n situatie.

EHBO op de weg begint bij durven handelen. Uw actie kan levens redden. Wees voorbereid en houd het hoofd koel.

Advertentie Ruimte